Në një atmosferë të mbushur me emocione, reflektim dhe vlerësim për fjalën e shkruar, në ambientet e Shtëpia Muze “Dritëro Agolli” u promovua libri “Forca e heshtur” i studiueses Iris Balli Hajdinaj, një vepër që sjell në qendër të vëmendjes historitë e pathëna të grave shqiptare në emigracion.
Veprimtaria e organizuar nga Shtëpia Botuese Nacional në bashkëpunim me këtë institucion të rëndësishëm kulturor, mblodhi një numër të madh personalitetesh nga fusha e letërsisë, studimeve sociologjike dhe akademisë, duke e kthyer promovimin në një tribunë të vërtetë diskutimi për një temë sa delikate aq edhe aktuale.
Aktivitetin e çeli botuesi, poeti dhe studiuesi i njohur Mujë Buçpapaj, i cili ndau jo vetëm vlerësimet për librin, por edhe kujtime personale nga marrëdhënia e tij me figurën e Dritëro Agolli. Ai e cilësoi këtë shtëpi si një vatër mikpritjeje dhe frymëzimi për breza të tërë krijuesish shqiptarë, duke kujtuar mbështetjen që kishte marrë vetë nga Agolli në rrugëtimin e tij drejt studimeve të larta.
Duke u ndalur tek libri, Buçpapaj theksoi se “Forca e heshtur” nuk është thjesht një botim studimor, por një rrëfim i fuqishëm njerëzor që kapërcen kufijtë e emigracionit dhe integrimit. Sipas tij, autorja sjell një pasqyrë të ndjeshme dhe të thellë të jetës së grave shqiptare në Greqi – një komunitet shpesh i anashkaluar, por me një rol të jashtëzakonshëm në ruajtjen e identitetit dhe në ndërtimin e jetës sociale.
Vetë autorja, e ardhur posaçërisht nga Selaniku për këtë promovim, u shpreh e emocionuar që prezantonte librin e saj pikërisht në këtë hapësirë simbolike. Ajo e cilësoi këtë moment si një kulm të rëndësishëm në rrugëtimin e saj studimor, ndërsa falënderoi të gjithë të pranishmit dhe botuesin për mbështetjen.
Libri “Forca e heshtur” është fryt i një pune të gjatë kërkimore dhe përvoje personale, ku autorja ka ndërthurur historitë reale të grave emigrante me analizën sociologjike, duke sjellë një vepër që shkon përtej statistikave dhe prek dimensionin njerëzor të emigracionit. Për më shumë se një dekadë, Hajdinaj ka qenë e angazhuar në mbrojtjen e të drejtave të grave shqiptare në Greqi, duke u kthyer në një zë të rëndësishëm të tyre në diasporë.
Promovimi u pasurua me diskutime dhe vlerësime nga figura të njohura të letrave dhe studimeve. Shkrimtarë, profesorë dhe studiues si Mimoza Erebara dhe Qazim Shehu e cilësuan librin si një kontribut të vyer në studimet sociologjike shqiptare, duke vënë në pah stilin e tij të arrirë dhe rëndësinë e tematikës.
Të tjerë emra të njohur të kulturës shqiptare, mes tyre Isa Ponari, Nexhi Baushi, Sinan Vaka dhe Kosta Dhamo, vlerësuan librin si një dëshmi të rrallë dhe të domosdoshme për të kuptuar sfidat dhe transformimin e grave shqiptare në emigracion.
Një dimension i veçantë i diskutimeve ishte edhe ai personal, ku shumë prej të pranishmëve ndanë përvoja të drejtpërdrejta nga emigracioni, duke e bërë librin edhe më të prekshëm dhe aktual.
Në përmbyllje, autorja theksoi se vepra e saj është një përpjekje modeste përballë sakrificave të mëdha të grave shqiptare, ndërsa organizatorët falënderuan pjesëmarrësit për kontributin në këtë mbrëmje të veçantë letrare.
“Forca e heshtur” vjen kështu jo vetëm si një libër, por si një thirrje për reflektim shoqëror dhe një homazh për gratë që, edhe në heshtje, mbajnë mbi supe historinë e qëndrueshmërisë dhe dinjitetit shqiptar.

