NATO po shqyrton dërgimin e një misioni ushtarak në Ngushticën e Hormuzit për të siguruar transportin detar, pasi ndërprerja e zgjatur e transportit tregtar po intensifikon krizën energjitike dhe po rrit presionin mbi ekonomitë perëndimore.
Sipas një zyrtari të lartë të NATO-s, siç raportohet nga Bloomberg, diskutimet kanë të bëjnë me mundësinë e ndihmës ushtarake për anijet tregtare, nëse Ngushtica e Hormuzit nuk rihapet deri në fillim të korrikut. Siç vuri në dukje ai, ideja ka mbështetjen e disa shteteve anëtare të Aleancës së Atlantikut të Veriut, megjithatë, pa unanimitetin e nevojshëm ende.
Një diplomat i NATO-s konfirmoi se disa aleatë janë në favor të një misioni për të rivendosur navigimin, megjithëse qeveritë e tjera mbeten të kujdesshme për t’u futur më thellë në luftën SHBA-Izrael me Iranin.
Udhëheqësit e NATO-s do të takohen në Ankara më 7-8 korrik, me Ngushticën e Hormuzit tani në krye të axhendës.
“Së pari vjen drejtimi politik dhe pastaj vjen planifikimi formal”, tha Komandanti Suprem i Forcave Aleate të NATO-s për Evropën, Alexis Grinkevich, kur u pyet për këtë në një konferencë shtypi të martën.
“A po mendoj për këtë? Absolutisht”, shtoi ai.
Përfshirja e mundshme e Aleancës do të shënonte një ndryshim të rëndësishëm në qëndrimin aktual të NATO-s ndaj konfliktit me Iranin. Deri më tani, aleatët kanë argumentuar se çdo ndërhyrje në Ngushticën e Hormuzit mund të merret në konsideratë vetëm pas përfundimit të armiqësive dhe si pjesë e një koalicioni më të gjerë ndërkombëtar që do të përfshinte edhe vende jo-anëtare të NATO-s.
Megjithatë, trazirat e zgjatura energjetike po e ndryshojnë pamjen. Bllokada e Ngushticës së Hormuzit, përmes së cilës kalojnë rreth një e pesta e furnizimeve botërore me naftë dhe LNG, ka çuar në një rritje të çmimeve të energjisë dhe një përkeqësim të parashikimeve të rritjes globale.
Mbetet e paqartë se si saktësisht NATO mund të garantojë kalimin e sigurt të anijeve tregtare. Një operacion i kohëve të fundit i SHBA-së me një objektiv të ngjashëm u pezullua brenda disa ditësh, pavarësisht aftësive të konsiderueshme ushtarake të Uashingtonit.
Irani mbylli Ngushticën e Hormuzit pasi filloi fushata e bombardimeve të SHBA-së dhe Izraelit në fund të shkurtit. Që atëherë, çështja është bërë një pikë tensioni midis Uashingtonit dhe aleatëve të saj evropianë të NATO-s, të cilët kanë refuzuar t’i përgjigjen presionit nga Presidenti i SHBA-së Donald Trump për të marrë pjesë menjëherë në një operacion për të rihapur rrugën detare.
Trump ka shprehur vazhdimisht pakënaqësi publike me qëndrimin e aleatëve evropianë, ndërsa Uashingtoni njoftoi së fundmi tërheqjen e 5,000 trupave amerikane nga Gjermania.
Sipas zyrtarit të lartë të NATO-s, edhe vendet që aktualisht kundërshtojnë një mision të Aleancës në Ngushticën e Hormuzit mund të ndryshojnë qëndrimin e tyre nëse bllokada vazhdon dhe pasojat ekonomike intensifikohen.
Disa vende, si Spanja, kanë shprehur qartë kundërshtimin e tyre ndaj luftës. Madje Madridi i ndaloi SHBA-së të përdorë hapësirën e saj ajrore dhe bazat ushtarake për sulme kundër Iranit.
Megjithatë, shumica e vendeve të NATO-s kanë dhënë qasje në bazat e tyre për ofrimin e mbështetjes logjistike.
Në të njëjtën kohë, një koalicion i udhëhequr nga Franca dhe Mbretëria e Bashkuar po punon për një plan për sigurinë e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit pas deeskalimit të konflikteve, ndërsa disa shtete kanë transferuar tashmë asete ushtarake në rajon në funksion të zhvillimeve të mundshme.
Pavarësisht këtyre lëvizjeve, pakënaqësia e Trump, veçanërisht me Gjermaninë, mbetet intensive. Deri më tani, megjithatë, SHBA-të nuk kanë paraqitur një kërkesë zyrtare për përfshirjen e NATO-s në Ngushticën e Hormuzit.