TIRANË,23 prill 2026/Albania Express News/Në kuadër të Panairit të Librit Akademik të zhvilluar në Akademia e Shkencave e Shqipërisë, u promovua libri më i ri i studiuesit Prof. Dr. Roland Gjini, me titull “Pavarësia e Kosovës, Federata Panshqiptare ‘VATRA’ dhe gazeta Dielli e SHBA-së (1981-2008)”.
Vepra vjen si rezultat i një pune dyvjeçare kërkimore, e mbështetur kryesisht në arkivat e Federata Panshqiptare Vatra dhe fondin e gazetës së saj historike Dielli. Në fjalën e tij, autori shprehu mirënjohje për drejtuesit dhe bashkëpunëtorët që kontribuuan në realizimin e këtij botimi, si dhe për institucionet akademike që mbështetën projektin.
Libri synon të evidentojë rolin kyç që “Vatra” dhe gazeta “Dielli” kanë luajtur në ndërgjegjësimin e opinionit ndërkombëtar, veçanërisht atij amerikan, për çështjen e Kosovës dhe përpjekjet e popullit shqiptar për liri dhe pavarësi nga sundimi serb. Përmes një analize të gjerë të artikujve, deklaratave dhe materialeve të botuara ndër vite, studimi pasqyron zhvillimet kryesore nga demonstratat e vitit 1981 deri në shpalljen e pavarësisë në vitin 2008.
Në libër trajtohen gjithashtu qëndrimet dhe kontributet e figurave të rëndësishme politike e intelektuale shqiptare dhe ndërkombëtare, ndërsa evidentohet edhe ndikimi i diplomacisë amerikane në mbështetje të kauzës kosovare. Personalitete si Bill Clinton, Madeleine Albright dhe Ibrahim Rugova përmenden si zëra kyç në këtë proces historik.
Një pjesë e rëndësishme e studimit i kushtohet edhe përplasjes së dy qasjeve kryesore drejt lirisë së Kosovës: asaj paqësore të udhëhequr nga Ibrahim Rugova dhe rezistencës së armatosur të përfaqësuar nga strukturat e Ushtria Çlirimtare e Kosovës.
Në përfundim, autori thekson se për të kuptuar në mënyrë të plotë historinë moderne të Kosovës, një burim i domosdoshëm mbetet arkivi i gazetës “Dielli”. Sipas tij, ky botim kontribuon në një vlerësim më objektiv dhe të thelluar të rrugës së gjatë dhe të vështirë drejt pavarësisë së Kosovës.