Nga BUJAR QESJA /Mjeshtër i Madh
Ditët që nisin me detin dhe mbarojnë me ëndrrën
Në Durrësin e lashtë, aty ku deti flet me erërat dhe historia endet në çdo rrugicë, lindin shpesh histori njerëzish që tejkalojnë kufijtë e vetvetes. Edmond Miha është një prej tyre. Një emër që nuk lidhet vetëm me futbollin, por me filozofinë e ndërtimit të tij, me formimin e brezave dhe me guximin për të ndjekur bindjet edhe kur rruga bëhet e vështirë.
Ai nuk e pa kurrë futbollin thjesht si lojë. Që herët e kuptoi se ishte mënyrë për të menduar, për të kuptuar të tjerët dhe për të ndërtuar identitet. Ndërsa bashkëmoshatarët ndiqnin topin, ai ndiqte idenë e lojës.
Durrësi i atyre viteve nuk kishte luks, por kishte shpirt. Në atë realitet të thjeshtë, u formua karakteri i një njeriu që më vonë do të refuzonte kompromise dhe do të kërkonte gjithmonë më shumë: më shumë dije, më shumë kuptim, më shumë thellësi.
Rrënjët e një karakteri
I lindur më 23 qershor 1956 në Durrës, Edmond Miha u rrit në një familje me vlera të forta.
I ati, Vasil Miha, ushtarak, mishëronte disiplinën dhe rregullin. Nga ai mësoi se çdo arritje kalon përmes sakrificës dhe përgjegjësisë.
E ëma, Roksani, punëtore në Uzinën e Radiotelevizorëve, përfaqësonte durimin dhe përkushtimin e heshtur. Nga ajo mori ekuilibrin emocional dhe qetësinë përballë vështirësive.
Në këtë mjedis familjar, Edmond Miha u formua si karakter: i vendosur, i përqendruar dhe i përgjegjshëm.
Fëmijëria e tij u zhvillua në rrugicat dhe fushat improvizuese të Durrësit, ku mësoi jo vetëm të luajë, por edhe të kuptojë lojën. Ai nuk ishte thjesht pjesëmarrës, por vëzhgues dhe analizues i hershëm i futbollit.
Nga pasioni tek profesioni
Studimet në Institutin e Kulturës Fizike “Vojo Kushi” e çuan pasionin e tij në një nivel të ri: në atë shkencor.
Aty kuptoi se futbolli nuk është vetëm talent, por sistem mendimi, disiplinë dhe organizim. Ai filloi të ndërtojë një filozofi të vetën, ku loja nuk shihej si rastësi, por si strukturë e menduar.
Ky ishte momenti kur Edmond Miha nuk ishte më thjesht i pasionuar pas futbollit, por filloi ta ndërtonte atë si mënyrë jetese.
Futbollisti që mendonte si trajner
Në fushë, me “Shkëndijën” e Tiranës dhe më pas “Lokomotivën” e Durrësit, ai nuk ishte lojtar i zakonshëm.
Si kapiten, ai udhëhiqte jo vetëm me lojë, por me mendim. E shihte futbollin si sistem ku çdo pjesë ka funksion.
Në Kombëtare, ai la gjurmë si futbollist që mendonte më shpejt se loja vetë.
Në çdo veprim të tij ndihej qartë trajneri që po formohej brenda futbollistit.
“Teuta” – lindja e një filozofie
Në vitin 1992, Edmond Miha ishte ndër themeluesit e KF “Teuta”. Por më shumë se themelues, ai u bë arkitekt i një filozofie të re futbolli në Durrës.
Rezultatet ishin të qarta: suksese me të rinjtë, renditje të larta dhe kulmimi me titullin kampion në 1993–1994.
Por më e rëndësishmja nuk ishte trofeu. Ishte krijimi i një brezi lojtarësh me mentalitet fitues, disiplinë dhe formim të qëndrueshëm.
Filozofia e tij ishte e thjeshtë dhe e thellë njëkohësisht: futbolli është proces edukimi.
Vendimi i madh
Në mesin e viteve ’90, në kulmin e punës së tij, Edmond Miha mori një nga vendimet më të vështira të jetës: u largua nga Shqipëria.
Jo nga mungesa e suksesit, por nga mungesa e kushteve për zhvillim të mëtejshëm të ideve të tij.
Ishte një vendim i dhimbshëm, por i domosdoshëm. Një zgjedhje mes rehatisë dhe vizionit.
Ai zgjodhi vizionin.
Maqedonia e Veriut – prova e filozofisë
Në Tetovë, me “Shkëndijën”, ai nuk ndërtoi vetëm një skuadër. Ndërtoi një mënyrë të re të të menduarit.
Nga liga e dytë në të parën, nga skuadër mesatare në ekip konkurrues, ndryshimi nuk ishte vetëm sportiv, por mendor.
Aty u provua filozofia e tij: zhvillimi mendor krijon performancë.
Austria – pjekuria europiane
Në Austri, Edmond Miha u përball me një nivel tjetër disipline dhe organizimi.
Në klube si Neusiedl am See dhe Bruck an der Leitha, ai nuk imponoi stilin e tij, por e pasuroi sistemin me dimensionin psikologjik dhe edukativ.
Aty u testua përfundimisht ideja e tij se futbolli është mbi të gjitha proces mendimi.
Familja – themeli i qëndrueshmërisë
Në çdo hap të jetës së tij, familja ka qenë shtylla kryesore.
Bashkëshortja Mimoza Miha, mësuese e gjuhës angleze, ka qenë bashkudhëtare e heshtur e gjithë këtij rrugëtimi.
Fëmijët, Roksela dhe Lediani, ndërtuan karrierat e tyre në Europë, duke reflektuar kulturën e punës dhe disiplinës së familjes.
Familja Miha është vazhdimësi e një filozofie jetese.
Trashëgimia e një mendimi
Edmond Miha nuk ishte thjesht trajner. Ishte ndërtues mendësie.
Si lektor UEFA për 12 vite, ai ndau filozofinë e tij me trajnerë nga e gjithë Europa, duke përfaqësuar edhe shkollën shqiptare të futbollit.
Sot, në pension, ai mbetet aktiv në mendim, në analizë dhe në kujtesën e një rruge që nuk ishte thjesht karrierë, por mision.
Nga Durrësi në Europë, nga lojtar në filozof futbolli, Edmond Miha mbetet figurë e rrallë e disiplinës dhe vizionit.
Një njeri që nuk ndoqi rrugët e lehta, por ndërtoi rrugën e tij.
Si vetë deti i Durrësit, historia e tij është e thellë, e gjerë dhe e paharrueshme.