NGA FATMIR POPJA
Vepra e dytë poetike e autores, me 101 poezi, u promovua në një atmosferë të ngrohtë mes krijuesve, gazetarëve, miqve dhe dashamirësve të librit. Takimi u kthye në një festë të fjalës së shkruar, ndërsa së shpejti pritet botimi i vëllimit të ri me lirika, “Kristal”.
ELBASAN, 10 tetor 2026 /Albania Express News/ – Tetori, muaji që tradicionalisht i kushtohet letërsisë, librit dhe artit, po sjell në Elbasan një sërë aktivitetesh kulturore që synojnë të mbajnë gjallë dashurinë për fjalën e shkruar, të promovojnë krijimtarinë letrare dhe të forcojnë lidhjen mes autorëve dhe lexuesve.
Në këtë atmosferë, ku poezia, leximi dhe shkëmbimi i përvojave artistike marrin një rëndësi të veçantë, aktivitetet kulturore të pragfundjavës kulmuan me promovimin e librit të dytë poetik të autores Greta Kadare Teta, me titullin “Rrjedhë”.
Një vëllim me 101 poezi, i cili shënon një etapë të re në rrugëtimin e saj krijues dhe vjen përpara lexuesit si një ftesë për të hyrë në botën e ndjesive, përjetimeve dhe reflektimeve që marrin jetë përmes vargut.
Promovimi u zhvillua në një atmosferë të ngrohtë, ku të pranishmit ndanë mendime, përshtypje dhe vlerësime për librin dhe autoren. Kolegë, miq, familjarë, krijues, gazetarë dhe dashamirës të letërsisë u bënë pjesë e një takimi që e kapërceu kuadrin e zakonshëm të prezantimit të një botimi, duke u shndërruar në një moment të veçantë komunikimi përmes artit dhe poezisë.
“Rrjedhë”, 101 poezi që ndërtojnë një udhëtim përmes ndjesive njerëzore
Poezia është një nga format më intime të komunikimit artistik. Përmes saj, përjetimet personale fitojnë një dimension më të gjerë, duke krijuar ura komunikimi mes autorit dhe lexuesit.
Në këtë frymë vjen edhe libri “Rrjedhë”, ku Greta Kadare Teta sjell një përmbledhje prej 101 poezish, të cilat përbëjnë thelbin e një udhëtimi krijues të mbështetur te fjala, ndjeshmëria dhe vëzhgimi i botës njerëzore.
Vetë titulli i librit krijon një hapësirë interpretimi, duke sjellë ndërmend lëvizjen e vazhdueshme të jetës, kalimin e kohës dhe rrjedhën e përjetimeve që formësojnë botën e brendshme të njeriut.
Ashtu si rrjedha që nuk ndalet, edhe përjetimet njerëzore ndryshojnë, marrin forma të reja dhe lënë gjurmë në kujtesë. Poezia, në këtë kuptim, bëhet një mënyrë për t’i ndalur për pak çaste këto përvoja, për t’u dhënë zë dhe për t’i ndarë me të tjerët.
Përmes këtij botimi të dytë, autorja vijon rrugëtimin e saj në letërsi, duke e vendosur krijimtarinë poetike në qendër të një komunikimi që synon të përcjellë ndjesi dhe të nxisë reflektim.
Promovimi shërbeu kështu jo vetëm si një prezantim i librit të ri, por edhe si një mundësi për të diskutuar mbi procesin krijues, punën redaktoriale, ndërtimin e një vëllimi poetik dhe marrëdhënien që krijohet mes vargut dhe lexuesit.
Beneta Dhima: Një takim ku poezia dhe Greta u bënë bashkë
Takimi u moderua nga Beneta Dhima, klasifikatore pranë Bibliotekës Publike “Qemal Baholli”, e cila e konceptoi veprimtarinë si një bisedë të hapur mes autores, librit dhe njerëzve që e rrethojnë krijimtarinë e saj.
Që në hyrje, ajo e vendosi theksin te dimensioni njerëzor dhe emocional i promovimit, duke e konsideruar praninë e pjesëmarrësve një mundësi për të ndarë jo vetëm përshtypjet për një vepër letrare, por edhe emocionet që shoqërojnë lindjen e një libri.
Në fjalën e saj, Dhima e përshkroi takimin si një çast shkëputjeje nga përditshmëria, ku secili mund të gjente diçka nga vetja në vargjet e autores.
“Sot, na bëri bashkë të gjithëve ne, poezia dhe Greta”, ishte ideja që përshkoi hyrjen e moderatores, duke përmbledhur në pak fjalë thelbin e aktivitetit.
Me një konceptim që i dha hapësirë interpretimit, vlerësimit dhe diskutimit, ajo ndërtoi një program ku libri nuk u trajtua vetëm si produkt i përfunduar letrar, por edhe si rezultat i një procesi krijues, redaktorial dhe botues.
Një vëmendje të veçantë mori edhe figura e autores, e parë përtej faqeve të librit, përmes përvojave, marrëdhënieve njerëzore dhe roleve të ndryshme që përbëjnë identitetin e saj.
Në mbyllje, Dhima përcolli një mesazh falënderimi për të gjithë pjesëmarrësit dhe veçoi mbështetjen e drejtorit të Drejtorisë së Kulturës dhe Artit né bashkinë e Elbasanit , z. Artin Kovaçi, për përfshirjen e promovimit në veprimtaritë kulturore të qytetit.
Nga botuesi te lexuesi, një bisedë mbi rrugëtimin e librit
Një prej veçorive të këtij promovimi ishte përfshirja e disa këndvështrimeve mbi librin, duke krijuar një panoramë më të plotë të procesit që një vepër poetike përshkon përpara se të mbërrijë te lexuesi.
Pjesë e aktivitetit ishin përfaqësues të shtëpisë botuese “Filara”, ku vëmendja u përqendrua te puna botuese dhe procesi përmes të cilit poezitë e Greta Kadare Tetës morën formën përfundimtare në vëllimin “Rrjedhë”.
Drejtoresha e botimeve, Ardita Cakaj, u ftua të fliste mbi këtë rrugëtim, duke sjellë në vëmendje rolin e botuesit në përgatitjen dhe prezantimin e një vepre letrare.
Një rol të rëndësishëm në ndërtimin e librit ka edhe redaktimi, proces që kërkon vëmendje ndaj gjuhës, strukturës, përmbajtjes dhe mënyrës se si poezitë komunikojnë me njëra-tjetrën.
Për këtë aspekt, moderatorja ftoi redaktoren e librit, Marsela Neni, të ndante me të pranishmit përvojën e saj gjatë punës me dorëshkrimin, përzgjedhjen e poezive dhe organizimin e tyre në një strukturë që i shërben leximit.
Ky këndvështrim solli në qendër të diskutimit një aspekt që shpesh mbetet në hije gjatë promovimeve letrare: pas çdo libri që mbërrin te lexuesi qëndron një proces pune, ku krijimtaria e autorit takohet me përvojën profesionale të botuesit dhe redaktorit.
Zërat e krijuesve dhe lexuesve, një vlerësim nga këndvështrime të ndryshme
Promovimi i “Rrjedhë” u pasurua nga mendimet dhe përshtypjet e njerëzve që e njohin nga afër botën e librit, poezisë dhe krijimtarisë.
Një mesazh inkurajues ju përcoll autores edhe nga zj. Elena Duka Xhina, drejtuese e Klubit të Krijuesve në Elbasan, e cila në pamundësi për të qenë e pranishme në event përcillte vlerësimin e saj për librin dhe poezinë e autores.
Vlerësimi i saj për librin e ri të znj.Greta Kadare Teta solli në vëmendje edhe rëndësinë e komunitetit letrar në jetën kulturore të qytetit. Grupimet e krijuesve kanë një rol të rëndësishëm në nxitjen e dialogut mes autorëve, mbështetjen e talenteve të reja dhe promovimin e krijimtarisë vendase.
Një dimension tjetër i aktivitetit ishte interpretimi artistik i poezisë. Ajkuna Turhani dhe Eglis Toska u bënë pjesë e programit me interpretime që i dhanë vargut një tjetër mënyrë komunikimi me publikun.
Në një promovim poetik, leximi me zë është më shumë se një element shoqërues. Ai e nxjerr poezinë nga faqja e librit, i jep ritëm, intonacion dhe emocion, duke e bërë atë të përjetohet drejtpërdrejt nga dëgjuesit.
Atmosfera u pasurua edhe nga interpretimi muzikor i Darinës, duke ndërthurur fjalën poetike me melodinë dhe duke krijuar një hapësirë ku letërsia dhe muzika u takuan natyrshëm.
Poezia nën vështrimin e lexuesit, pedagogut, gazetarit dhe përkthyesit
Një nga elementet që i dha këtij takimi karakter diskutues ishte hapësira e krijuar për lexime dhe vlerësime nga këndvështrime të ndryshme.
Merita, mësuese e letërsisë dhe drejtuese e një prej gjimnazeve të qytetit, u ftua të ndante përshtypjet e saj personale për poezitë e Greta Kadare Tetës, duke e parë librin përtej analizës së zakonshme akademike.
Një këndvështrim tjetër u përcoll nga Ahmet Mehmeti, i cili u ftua të ndante vlerësimin e tij për krijimtarinë e autores.
Vëmendje iu kushtua edhe mënyrës se si poezia mund të lexohet dhe të përthithet nga brezat e rinj. Për këtë çështje, në diskutim u përfshi edhe Bernardi, një i ri 18-vjeçar, i cili u bë pjesë e takimit për të përcjellë perspektivën e lexuesit të ri.
Prania e tij solli në vëmendje një pyetje të rëndësishme për letërsinë bashkëkohore: si mund të komunikojë poezia me brezat që rriten mes teknologjisë, rrjeteve sociale dhe ritmit të shpejtë të informacionit?
Përgjigjja nuk gjendet vetëm te temat që trajton një autor, por edhe te aftësia e vargut për të krijuar lidhje emocionale me lexuesin, pavarësisht moshës dhe përvojës së tij.
Në këtë linjë diskutimi u përfshi edhe Verion Fasho, i cili u ftua të ndante përshtypjet e tij mbi stilin poetik të autores, duke sjellë një vështrim të formuar edhe nga përvoja e tij në përkthim.
Ndërsa gazetarja Anisa Bahiti u ftua ta shihte librin nga perspektiva e kritikës dhe vlerësimit gazetaresk, me synimin që diskutimi të mos kufizohej vetëm te komplimentet, por të krijonte hapësirë për një lexim të pavarur të veprës.
Kjo qasje e pasuroi promovimin me një element të rëndësishëm: librin si objekt diskutimi, që mund dhe duhet të lexohet, të interpretohet dhe të vlerësohet nga këndvështrime të ndryshme.
Greta Kadare Teta përballë pyetjeve mbi krijimtarinë e saj
Në qendër të mbrëmjes ishte, natyrisht, autorja Greta Kadare Teta, e cila u vendos përballë pyetjeve mbi procesin krijues dhe zgjedhjet që kanë shoqëruar përgatitjen e librit.
Një prej çështjeve që u ngrit gjatë bashkëbisedimit ishte numri i poezive të përfshira në vëllim: 101.
Po kështu, vëmendje iu kushtua renditjes së poezive, rolit të redaktimit në strukturimin e librit dhe mënyrës se si organizimi i tyre ndikon në përcjelljen e mesazhit te lexuesi.
Pyetjet u përqendruan edhe te marrëdhënia e autores me krijimtarinë e saj: nëse ka një poezi që do të dëshironte ta ndante posaçërisht me publikun dhe nëse, përmes “Rrjedhë”, ka arritur të shprehë gjithçka që dëshironte të përcillte në këtë fazë të rrugëtimit të saj poetik.
Këto pyetje e zhvendosën vëmendjen nga vetë libri te procesi i brendshëm i krijimit, aty ku përvoja personale shndërrohet në fjalë dhe fjala merr formën e një vepre që i drejtohet publikut.
Sepse një libër poetik nuk është vetëm një përmbledhje tekstesh. Ai është edhe një mënyrë për të organizuar mendimet, përjetimet dhe pyetjet që shoqërojnë autorin në raport me veten dhe botën.
“Kristal”, projekti i radhës në rrugëtimin poetik të autores
Promovimi i “Rrjedhë” nuk shënon fundin e krijimtarisë së Greta Kadare Tetës. Përkundrazi, në horizont është një tjetër botim, i cili pritet së shpejti të mbërrijë te lexuesit.
Bëhet fjalë për librin “Kristal”, një vëllim i ri me lirika, që pritet të vijojë rrugëtimin e autores në botën e poezisë.
Vetë njoftimi për botimin e ardhshëm krijon pritshmëri për një tjetër etapë të krijimtarisë së saj, ndërsa lexuesit do të kenë mundësinë të njihen me një përmbledhje të re poetike.
Në këtë kuptim, “Rrjedhë” vjen si një pikë e rëndësishme në një rrugëtim që vijon, ndërsa “Kristal” pritet të sjellë një tjetër takim të autores me publikun dhe me botën e ndjesive që përbëjnë lëndën e poezisë.
Elbasani dhe tradita e aktiviteteve letrare gjatë tetorit
Promovimi i librit të Greta Kadare Tetës merr një domethënie më të gjerë kur shihet në kontekstin e aktiviteteve që zhvillohen në Elbasan gjatë Tetorit të Letërsisë.
Ky muaj është kthyer tradicionalisht në një periudhë të dedikuar librit dhe krijimtarisë, me veprimtari që mundësojnë takimin e shkrimtarëve me lexuesit, promovimin e botimeve të reja, organizimin e orëve poetike, konkurseve të recitimit dhe diskutimeve letrare.
Aktivitete të tilla kanë rëndësi jo vetëm për autorët që prezantojnë veprat e tyre, por edhe për jetën kulturore të qytetit. Ato krijojnë mundësi që libri të dalë nga hapësira private e leximit dhe të bëhet pjesë e një përvoje të përbashkët shoqërore.
Në një kohë kur komunikimi publik dominohet gjithnjë e më shumë nga përmbajtjet e shpejta dhe të fragmentuara, takimet me letërsinë krijojnë hapësirë për përqendrim, reflektim dhe komunikim më të thellë njerëzor.
Elbasani, me traditën e tij kulturore dhe me komunitetin e krijuesve, mbetet një hapësirë ku aktivitete të tilla mund të shërbejnë për të nxitur interesin ndaj librit dhe për të afruar brezat e rinj me letërsinë.
Në këtë kontekst, promovimi i “Rrjedhë” ishte një tjetër moment i kalendarit kulturor të qytetit, ku vëmendja u përqendrua te krijimtaria poetike dhe te marrëdhënia që ndërtohet mes autorit, veprës dhe publikut.
Një festë e vogël e poezisë dhe e miqësisë
Në përfundim, promovimi i librit të dytë të Greta Kadare Tetës dëshmoi se një takim letrar mund të jetë shumë më tepër sesa prezantimi formal i një botimi.
Përmes diskutimeve, interpretimeve artistike dhe përshtypjeve të të pranishmëve, “Rrjedhë” u bë pikënisja e një komunikimi të përbashkët mbi poezinë, ndjesitë dhe përvojat njerëzore.
Ishte një takim ku fjala e shkruar u shoqërua me zërin, muzika me interpretimin dhe krijimtaria me vlerësimin e njerëzve që e rrethojnë autoren.
Për Gretën, ky promovim shënoi një tjetër hap në rrugëtimin e saj letrar. Për të pranishmit, ishte një mundësi për të ndarë emocione dhe për të parë nga afër procesin përmes të cilit lind dhe merr jetë një libër.
Ndërsa për jetën kulturore të Elbasanit, aktivitete të tilla mbeten një dëshmi e rëndësisë që ka vazhdimi i traditës së promovimit të letërsisë dhe mbështetjes së krijuesve.
Sepse, në fund të fundit, poezia nuk jeton vetëm në faqet e librit. Ajo merr kuptim të plotë kur lexohet, interpretohet, diskutohet dhe gjen një vend në botën e brendshme të lexuesit.
Dhe pikërisht këtë synoi të përcillte edhe takimi kushtuar “Rrjedhë”: një ftesë për ta lënë për pak çaste mënjanë përditshmërinë dhe për t’i dhënë hapësirë fjalës, emocioneve dhe bukurisë së letërsisë.
Në Tetorin e Letërsisë, Elbasani vijon të dëshmojë se libri mbetet një urë e rëndësishme komunikimi mes krijuesve dhe publikut, ndërsa poezia vazhdon të gjejë mënyra të reja për të rrjedhur nga shpirti i autorit drejt lexuesit.
Mirënjohje nga zemra, Greta Kadare Teta: “Ma kthyet këtë mbrëmje në një nga kujtimet më të bukura të jetës”
Pas emocioneve të promovimit të librit “Rrjedhë”, poetja Greta Kadare Teta përcolli një mesazh të veçantë falënderimi për të gjithë ata që iu bashkuan kësaj mbrëmjeje kushtuar poezisë, miqësisë dhe fjalës së shkruar. Me fjalë të mbushura me ndjenjë dhe mirënjohje, ajo vlerësoi praninë e secilit, duke theksuar se koha dhe përkushtimi i tyre e shndërruan këtë promovim në një nga kujtimet më të bukura të jetës së saj. “Do të gjej kohë patjetër! Si ju, që të gjithë gjetët kohë për mua dhe këtë mbrëmje ma kthyet në një nga kujtimet më të bukura të jetës”, u shpreh autorja.
Mes falënderimeve të shumta, Greta zgjodhi ta niste me shoqen e saj të fëmijërisë, Alma Shehu Kajanaku, me të cilën e lidh një miqësi plot 50-vjeçare. Një lidhje e veçantë, që kapërcen kohën dhe largësinë, pasi Alma kishte ardhur enkas nga Amerika për të qenë pranë saj në këtë ditë të rëndësishme. Ky gjest i dha edhe më shumë kuptim mbrëmjes, duke dëshmuar se pas çdo feste të bukur të artit qëndrojnë histori njerëzore, miqësi të vërteta dhe dashuri që mbeten të palëkundura ndër vite. Për Gretën, promovimi i “Rrjedhë” nuk ishte vetëm prezantimi i një libri të ri, por edhe një dëshmi e çmuar e lidhjeve njerëzore që e pasurojnë jetën dhe i japin krijimtarisë një dimension edhe më të thellë emocional.
